Four Freshmen Convention
4, 5 & 6 augustus, Holiday Inn, Amsterdam

door Remco Takken, 8 augustus 2005

Eeuwigdurende comeback-tournees, volgens jubelende persberichten op voorhand legenda-rische reünies, we kennen het uit de wereld van de popmuziek. Op zijn best zijn het herhalingen van oude successen. Vreemd genoeg heeft een van de oudste nog bestaande jazzformaties nooit een comeback of hereniging nodig gehad. The Four Freshmen zijn immers nooit uit elkaar gegaan. Ze bestaan sinds 1948; het laatste originele lid, Bob Flanigan, verliet de groep in 1992. Het kwartet is inmiddels toe aan de 22e bezetting. 'Group #22', oftewel gitarist Brian Eichenberger, trompettist Curtis Calderon, bassist Vince Johnson en drummer Bob Ferreira dragen anno 2005 de fakkel met succes voort.

Op de nieuwe cd 'In Session' (TFF, eigen beheer) is te horen dat deze dertigers op een herkenbare wijze hun eigen stemmen, samen en solo, toevoegen aan een discografie die inmiddels een kleine vijftig titels kent.De schare fans is wellicht vergrijsd, maar nog immer trouw aan de virtuoze, ooit baanbrekende close harmony-zang die van grote invloed was op de muziek van Brian Wilson en The Beach Boys, The Hi-Lo's en Manhattan Transfer. Oprichters en leden in de eerste dertig jaar Bob Flanigan en Ross Barbour zijn nog steeds in leven, en waren aanwezig tijdens de Four Freshmen Convention, gehouden op 4, 5 en 6 augustus in het Amsterdamse Holiday Inn.

Dat de twee oudjes van het eerste uur twee liedjes meezongen tijdens het concert van 5 augustus was leuk, en droeg bij aan de authenticiteit van de fanclubdagen, maar muzikaal gezien voegde het weinig toe. "Ouch, it hurts!" kreunde Flanigan dan ook bij een gemiste hoge noot in een van de grootste hits van de Freshmen, 'Day In Day Out'. Het echte vuurwerk kwam van de jonkies, allen leerlingen van oud-leden. Zanger/trompettist Curtis Calderon kon zich niet meer precies herinneren of een lied dat hij aankondigde stamde uit 1956 of 1952. "Na de jaren vijftig kwamen de jaren zestig, en wie die tijd heeft meege-maakt, zal begrijpen dat ik het allemaal niet meer precies heb kunnen onthouden." Calderon is echter een frisse dertiger, en zingt pas sinds 2001 in de groep…

Wie de ogen sloot, hoorde toch zeker de loepzuivere zanger die model stond voor de wereldberoemde hoge leadzang van Beach Boy Brian Wilson? Kijkend naar het bandje op het podium moest men echter concluderen dat de blonde, rimpel-loze zanger/gitarist Brian Eichenberger een kind had kunnen zijn van Wilson, en een kleinkind van het 'echte' idool Bob Flanigan. De huidige Four Freshmen speelden een goed deel van hun laatste cd, en ook stukken van de vorige, 'Live In Holland', opgenomen voor TROS Sesjun in 2003 en uitgebracht op het eigen Four Freshmen-label. Het werd niet geheel duidelijk of het succes van deze 'Nederlandse' cd de aanleiding was om de fanclubdagen niet traditiegetrouw in een Amerikaanse stad te organiseren, maar in Amsterdam.

De haast verplichte golden oldies klonken verrassend fris in het Holiday Inn hotel, wat te danken is aan het feit dat de originele studio-opnames uit de jaren vijftig met de meest uiteenlopende gastmusici zijn opgenomen. Vier muzikanten kunnen dat nooit reprodu-ceren, dus moet je iets verzinnen. Dat probleem bestond in de jaren vijftig al, want het is onwaarschijnlijk dat de groep ooit heeft getoerd met vijf saxofonisten, vijf trombonisten, vijf gitaristen en vijf trompettisten, die om beurten meespeelden op vier albums uit die tijd. Live op het podium klinkt er tegenwoordig een betrekkelijk modern bandje met bas, drums en gitaar, met af en toe een korte solo van de trompettist.

Wat het concert van deze repertory band zo bijzonder maakte, was niet alleen de authenticiteit en de frisheid van de uitvoeringen en arrangementen. Met de droogko-mische aankondigingen van alle bandleden wordt menigmaal een loopje genomen met de talloze al te fanatieke volgelingen van de groep. "This is our bass player, Vince Johnson. You love him, but we know him…" was een van de voltreffers van Curtis Calderon. Drummer Bob Ferreira tegen het dolenthousiaste publiek: "I really love you guys, next year we will do this in my house". Deze fanclubdagen werden in stijl afgesloten met een concert met het Millennium Jazz Orchestra in het Concertgebouw. Minstens zo leuk was het minifestival dat voorafging aan dit 'officiële' concert.

Mikkend op een wat ouder jazzpubliek waren er in het Holiday Inn nog het Rein de Graaff Trio met zangeres Francien van Tuinen, en een nog immer overtuigende Rita Reys. Direct voor het hotelconcert van The Four Freshmen traden The Young Sinatras aan, een Nederlands orkest dat zich laat inspire-ren door de big bandmuziek van Count Basie.

Met een vette knipoog begeleidde deze groep zanger Pascal Maertens, die bekend staat als 'de Belgische Frank Sinatra'. Maertens boog zijn stem met een verbluf-fende perfectie naar de juiste tonen, en liet de luisteraar oprecht verbaasd staan over het feit dat dit alles in kleur te zien was, en niet in authentiek zwart-wit. Het was dan ook enigszins dubbel om in dit op nostalgie geënte orkest creatieve hedendaagse musici als pianist Paul Stark en bassist Kasper Kalff te ontdekken.

Vernieuwend of verrassend was het niet wat ze hier deden, vermakelijk, trefzeker en muzikaal des te meer. De programmering van de losjes swingende Young Sinatras direct voor het intieme concert van de streng en kaarsrecht fraserende Four Freshmen was een gouden greep. Op deze manier werd op een unieke manier duidelijk gemaakt hoe beide acts, Sinatra en de Freshmen ieder op hun eigen manier de jazzzang kleur gaven in de jaren vijftig. De geschiedenis herleefde eventjes, en dat was behoorlijk indrukwekkend.